Hóa chất & khí độc

Uống nhầm thuốc diệt cỏ đựng trong chai nước: vì sao phải đi viện ngay cả khi chưa thấy đau

Chai nước suối, chai rượu, can nhựa cũ được tận dụng để chiết thuốc diệt cỏ là cảnh quen thuộc ở nhiều nhà nông. Chỉ cần một người say, một đứa trẻ khát nước hay người già mắt kém cầm nhầm, tai nạn xảy ra trong vài giây. Với nhóm thuốc diệt cỏ cháy, đi viện sớm hay muộn có thể quyết định sự sống.

Việc cần làm ngay

  1. Bảo người bệnh nhổ hết thuốc ra và súc miệng nếu còn tỉnh; không cho nuốt thêm gì.
  2. Gọi 115 hoặc đưa ngay đến cơ sở y tế gần nhất, kể cả khi mới nuốt một ngụm và chưa thấy đau.
  3. Cởi bỏ quần áo dính thuốc, rửa da bằng xà phòng và nhiều nước; thuốc bắn vào mắt thì rửa dưới vòi nước sạch ít nhất 15 phút.
  4. Mang theo chai, nhãn thuốc hoặc chụp ảnh nhãn để bác sĩ biết hoạt chất.
  5. Nếu người bệnh lơ mơ nhưng còn thở, đặt nằm nghiêng an toàn (đọc bài); ngừng thở thì ép tim ngay và chờ cấp cứu.

Uống nhầm thuốc diệt cỏ sau cuộc nhậu ở Điện Biên

Theo báo Đại biểu Nhân dân, đầu tháng 6/2026, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Điện Biên tiếp nhận một nam thanh niên 22 tuổi ở xã Mường Phăng uống nhầm thuốc diệt cỏ khi đang say rượu. Anh bị đau bụng, nôn liên tục nhưng được đưa đến viện sớm, được rửa dạ dày và truyền dịch. Khi báo đưa tin, người bệnh tỉnh táo, các chỉ số ổn định, chưa phát hiện tổn thương cơ quan.

Cùng thời gian, bệnh viện điều trị một cụ bà 78 tuổi uống phải hỗn hợp tự pha không rõ thành phần. Bà đến viện vào ngày thứ hai, khi miệng họng đã loét và chức năng thận suy giảm, tiên lượng nặng. Bác sĩ khoa Hồi sức tích cực – Chống độc cảnh báo thuốc diệt cỏ cháy chứa diquat có độc tính tương tự paraquat.

Thuốc diệt cỏ cháy tàn phá cơ thể ra sao

Paraquat và diquat là nhóm thuốc diệt cỏ tác dụng nhanh, làm cháy lá trong thời gian ngắn. Vào cơ thể, chúng gây bỏng loét miệng, họng, thực quản, dạ dày, rồi tấn công thận, gan, tim và phổi. Theo Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thái Bình, từ ngày thứ hai người bệnh có thể suy thận, suy gan; tổn thương phổi tiến triển thành xơ phổi, nguyên nhân tử vong chính.

Năm 2017, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã quyết định loại paraquat khỏi danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép dùng ở Việt Nam, nhưng các bệnh viện vẫn tiếp nhận ca ngộ độc thuốc diệt cỏ cháy. Theo VTV, riêng Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cao Bằng ghi nhận hơn 18 ca ngộ độc thuốc diệt cỏ từ đầu năm 2024 đến tháng 9. Người qua khỏi có thể mang di chứng phổi, gan, thận lâu dài.

Chưa đau không có nghĩa là thoát. Ngộ độc thuốc diệt cỏ cháy cần cấp cứu trong giờ đầu, trước khi triệu chứng nặng xuất hiện.

Dấu hiệu nguy hiểm và những gì bệnh viện sẽ làm

Mọi trường hợp nghi nuốt phải thuốc diệt cỏ đều phải đi viện, không chờ triệu chứng. Người bị thuốc dính da, bắn vào mắt hoặc hít phải khi phun cũng cần gọi 115 hoặc đi viện ngay nếu có các dấu hiệu sau:

  • Rát bỏng miệng, họng, loét lưỡi, khó nuốt.
  • Buồn nôn, nôn nhiều, đau bụng, tiêu chảy.
  • Ho, khó thở, thở nhanh.
  • Tiểu ít, phù, mệt lả.
  • Da, mắt đỏ rát, phồng rộp nơi dính thuốc.

Ở bệnh viện, bác sĩ có thể rửa dạ dày, cho uống chất hấp phụ như than hoạt hoặc đất sét, truyền dịch và lọc máu. Việc gây nôn hay cho uống chất hấp phụ chỉ nên làm theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Đi càng sớm, lượng thuốc ngấm vào máu càng ít. Với thuốc trừ sâu, xem thêm cách xử trí (đọc bài).

Không được làm

  • Chờ xem có đau, có nôn rồi mới đi viện: thuốc ngấm dần, khi triệu chứng rõ thì thận, phổi có thể đã tổn thương.
  • Cho uống nước lá, bài thuốc gia truyền: làm mất thời gian vàng, không thay được giải độc và lọc máu ở bệnh viện.
  • Ép người đang lơ mơ nôn ra: dễ sặc thuốc vào phổi.
  • Tự cho thở oxy bình tại nhà: với ngộ độc paraquat, oxy có thể làm phổi tổn thương nặng hơn; thở oxy do bác sĩ quyết định.
  • Dùng tay trần cởi đồ, lau thuốc cho người bệnh: người sơ cứu cũng có thể nhiễm độc qua da; hãy đeo găng hoặc bọc túi nilon vào tay.

Cất thuốc diệt cỏ đúng cách để không ai uống nhầm

  • Không bao giờ chiết thuốc sang chai nước suối, chai rượu, chai nước ngọt hay ca, bát dùng ăn uống.
  • Giữ thuốc trong bao bì gốc còn nhãn, cất trong tủ có khóa hoặc kho riêng, xa bếp và xa tầm tay trẻ em.
  • Không mua, không dùng thuốc trôi nổi không nhãn hoặc thuốc đã bị cấm như paraquat.
  • Khi pha, phun: đeo găng, khẩu trang, kính, mặc áo dài tay, đứng đầu gió; tắm rửa và thay đồ ngay sau khi phun.
  • Vỏ chai, bao bì thuốc bỏ đúng nơi thu gom, không tái sử dụng để đựng nước hay thức ăn.

Nguồn tham khảo

Ảnh minh họa: Godfrey Emmanuel / Wikimedia Commons, giấy phép CC BY-SA 4.0.

Bài viết do ban biên tập tổng hợp từ khuyến cáo của bác sĩ và báo chí, chỉ để tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị y tế. Khi có dấu hiệu nặng, gọi ngay 115.

Chia sẻ bài viết để người thân cùng biết

Chia sẻ Facebook
Tham gia nhóm Facebook Chống Độc Miền Nam để nhận cảnh báo mới mỗi ngày →

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *