Hóa chất & khí độc

Trẻ uống nhầm thuốc diệt chuột, ăn chuột đồng dính thuốc: dấu hiệu đến muộn và việc cần làm ngay

Ống thuốc chuột màu hồng trông như siro, viên mồi đỏ giống kẹo, gói thóc trộn thuốc để ở góc bếp: với trẻ nhỏ, tất cả đều là thứ để nếm thử. Nguy hiểm hơn, nhiều loại thuốc diệt chuột không gây triệu chứng ngay, khiến gia đình tưởng con đã ổn rồi mới thấy bầm tím, chảy máu sau vài ngày.

Việc cần làm ngay

  1. Lấy hết thuốc còn trong miệng trẻ, cho súc miệng bằng nước sạch nếu trẻ tỉnh và hợp tác.
  2. Đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất ngay, kể cả khi trẻ chỉ nếm một chút và vẫn chơi bình thường.
  3. Mang theo vỏ gói, ống thuốc hoặc mồi còn sót để bác sĩ biết loại chất độc và cách điều trị.
  4. Cho trẻ ngồi hoặc kê cao đầu nếu còn tỉnh; nếu lơ mơ, co giật thì đặt nằm nghiêng sang trái để tránh sặc (đọc bài).
  5. Gọi 115 khi trẻ co giật, khó thở, tím tái, lơ mơ hoặc chảy máu bất thường.

Ba chị em ở Tây Ninh rối loạn đông máu sau nhiều ngày ăn chuột đồng

Theo Tuổi Trẻ, tháng 8/2026, Bệnh viện Nhi đồng Thành phố điều trị cho ba chị em 7 đến 10 tuổi ở Tây Ninh. Khoảng một tuần trước, gia đình nhiều lần chế biến chuột đồng cho các bé ăn. Đến ngày thứ bảy, cả ba cùng đau bụng, nôn, tiêu chảy và nổi bầm tím ở tay chân, bụng, mông.

Bé trai 7 tuổi nặng nhất, nôn ra máu đen, bụng chướng, tiểu ra máu, sau đó chảy máu màng phổi hai bên gây suy hô hấp, phải thở máy và truyền máu. Các bác sĩ nghi ngộ độc thuốc diệt chuột loại chống đông máu thế hệ mới. Sau gần ba tuần, các bé mới ổn định và vẫn phải uống vitamin K1, tái khám dài ngày vì chất độc tồn lưu lâu trong cơ thể.

Ở miền Tây, theo báo Đại biểu Nhân dân, đầu năm 2024 Bệnh viện Nhi đồng Cần Thơ tiếp nhận hai anh em 4 và gần 6 tuổi ở Bạc Liêu uống nhầm ống thuốc chuột vì tưởng là ống canxi mẹ vẫn cho uống.

Hai nhóm thuốc chuột, hai kiểu nguy hiểm

Nhóm chống đông máu (như bromadiolone) làm máu khó đông. Dấu hiệu chảy máu thường đến muộn, có khi vài ngày sau mới rõ: chảy máu chân răng, chảy máu mũi, bầm tím, tiểu đỏ, phân đen. Chất độc có thể tồn tại trong cơ thể hàng tuần, nên trẻ cần được xét nghiệm đông máu và theo dõi kể cả khi lúc đầu không có biểu hiện gì.

Nhóm cực độc như fluoroacetate thường đựng trong ống nhựa nhỏ không nhãn, trôi nổi ở chợ và trên mạng. Đầu năm 2025, hàng chục học sinh tiểu học ở Tuyên Quang nhập viện vì uống nhầm loại ống này như siro. Tháng 9/2025, Bệnh viện Nhi Trung ương cấp cứu một bé gái 10 tuổi hôn mê sâu, co giật liên tục, suy tuần hoàn sau khi uống phải ống thuốc chuột treo cạnh nhà vệ sinh.

Không có triệu chứng chưa phải là an toàn. Mọi trường hợp trẻ nuốt thuốc chuột đều cần đi viện.

Dấu hiệu nguy hiểm cần gọi 115

Đưa trẻ đi cấp cứu ngay, hoặc quay lại viện nếu đã về nhà, khi thấy một trong các dấu hiệu:

  • Co giật, lơ mơ, mê man, gọi hỏi không đáp.
  • Khó thở, tím môi, tim đập nhanh hoặc không đều.
  • Nôn nhiều, đau bụng dữ dội, nôn ra máu.
  • Bầm tím tự nhiên, chảy máu mũi, chân răng không cầm, tiểu đỏ, phân đen.
  • Đau đầu, chóng mặt, tay chân co rút.

Nếu gia đình ăn chuột đồng hoặc gia cầm, cá nghi bị đánh bả, rồi có người bầm tím, chảy máu bất thường, hãy báo rõ với bác sĩ để được xét nghiệm đông máu sớm. Xem thêm các nguyên tắc chung khi gặp người bị ngộ độc (đọc bài).

Không được làm

  • Tự móc họng gây nôn: trẻ có thể co giật bất ngờ, sặc chất nôn vào phổi.
  • Chờ ở nhà xem có triệu chứng: thuốc chống đông gây chảy máu sau vài ngày, thuốc cực độc gây co giật sau vài giờ.
  • Cho uống sữa, nước dừa, lòng trắng trứng để “giải độc”: không có tác dụng và làm chậm việc đi viện.
  • Vứt bỏ vỏ thuốc: bác sĩ cần biết đúng loại để chọn cách điều trị.
  • Ăn chuột, gà vịt chết hoặc bắt ở nơi đặt bả: chất độc tồn trong thịt, nấu chín không hết.

Dùng thuốc chuột an toàn trong nhà có trẻ nhỏ

  • Ưu tiên bẫy cơ học, lồng bẫy; nếu buộc phải đặt bả, đặt trong hộp kín trẻ không thò tay vào được.
  • Chỉ mua sản phẩm có nhãn tiếng Việt rõ ràng; tránh ống nhựa không nhãn bán trôi nổi ở chợ, trên mạng.
  • Cất thuốc chuột trên cao, có khóa, xa thuốc men và thực phẩm; không sang chiết vào chai nước, lọ thuốc.
  • Không đặt bả ở bếp, gầm giường, sân chơi; thu dọn bả thừa và chuột chết bằng găng tay.
  • Chọn chuột đồng, thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng; dạy trẻ không ăn uống thứ nhặt được.

Nguồn tham khảo

Ảnh minh họa: Gene Daniels / Wikimedia Commons, giấy phép Public domain.

Bài viết do ban biên tập tổng hợp từ khuyến cáo của bác sĩ và báo chí, chỉ để tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị y tế. Khi có dấu hiệu nặng, gọi ngay 115.

Chia sẻ bài viết để người thân cùng biết

Chia sẻ Facebook
Tham gia nhóm Facebook Chống Độc Miền Nam để nhận cảnh báo mới mỗi ngày →

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *